Konkurs na autorski scenariusz lekcji „Świat bez granic?”

Wszyscy musimy nauczyć się żyć w postmodernistycznym świecie, wśród różnorodności kultur etnicznych, gwałtownych zmian społecznych oraz masowych migracji. Alternatywne pokojowe rozwiązanie po prostu nie istnieje.
Anthony H. Richmond

Konkurs na autorski scenariusz lekcji „Świat bez granic?” adresowany był do nauczycieli gimnazjów i studentów z województw: małopolskiego, dolnośląskiego i podkarpackiego. Motyw przewodni scenariuszy stanowiła problematyka przestrzegania praw człowieka w Polsce. W ramach projektu „Nasza Europa” przewidziano także kontynuację konkursu w postaci praktycznej weryfikacji nagrodzonych scenariuszy podczas lekcji prowadzonych przez ich autorów. Celem przyświecającym konkursowi była promocja postaw tolerancji i szacunku dla przedstawicieli innych kultur wśród uczniów gimnazjów. Ważnym efektem miała być także aktywizacja środowiska nauczycielskiego oraz studentów – konkurs stanowił impuls do twórczego rozwoju aktywnych metod przekazywania wiedzy, proponując równocześnie udział w przedsięwzięciu dotykającym aktualnej i ważnej społecznie tematyki.

Harmonogram
Ogłoszenie konkursu – 1 grudnia 2007
Termin nadsyłania zgłoszeń do udziału w konkursie – 8 stycznia 2008
Konferencja szkoleniowa inaugurująca projekt – 15 stycznia 2008
Termin nadsyłania scenariuszy – 10 lutego 2008
Obrady jury – 20 lutego 2008
Ogłoszenie wyników konkursu – 28 lutego 2008

Konferencja szkoleniowa inaugurująca projekt „Nasza Europa”
W dniu 15 stycznia 2008 w Willi Decjusza odbyła się konferencja szkoleniowa inaugurująca projekt – Nasza Europa, mająca na celu przybliżenie uczestnikom konkursu tematykę praw człowieka i tolerancji w Polsce.

Do udziału w konferencji szkoleniowej zostały zaproszone osoby, które zgłosiły się do uczestnictwa w konkursie na autorski scenariusz lekcji „Świat bez granic?”. podczas której szczegółowo zaprezentowano cele projektu oraz wytyczne, wedle których miały zostać skonstruowane scenariusze. Szkolenia prowadzili eksperci zajmujący się problematyką praw człowieka i tolerancji.

W ramach konferencji odbyły się następujące wykłady:

oraz warsztaty:

W konferencji wzięło udział 60 osób. Podczas konferencji przeprowadzono ankietę dotyczącą celowości jej przeprowadzenia.

Ewaluacja konferencji szkoleniowej inaugurującej projekt „Nasza Europa”

Opracowanie: Dominika Kasprowicz

Przedmiot i podmiot ewaluacji:
Ewaluacja została przeprowadzona wśród uczestników konferencji szkoleniowej inaugurującej projekt „Nasza Europa”, która odbyła się 15 stycznia 2008 roku w Willi Decjusza w Krakowie.

Spośród uczestników spotkania, zaproszonych nauczycieli i studentów uczelni pedagogicznych 28 osób wypełniło formularz ewaluacyjny będący podstawą niniejszego sprawozdania. Kwestionariusze wypełniane były anonimowo i dobrowolnie. Celem ewaluacji była ocena pierwszej części realizowanego projektu – przygotowania konkursu na scenariusz lekcji „Świat bez granic?”. Podstawowe pytania dotyczyły celowości projektu oraz motywacji uczestników biorących w nim udział. Kwestionariusz ankiety zawierał pytania zamknięte oraz otwarte i półotwarte, co miało umożliwić wyrażenie także własnej opinii uczestników.

Podsumowanie wyników kwestionariuszy ankiet:
28 wypełnionych ankiet cechowała skrupulatność w udzielaniu odpowiedzi.
Na pytanie o motywację do wzięcia udziału w projekcie padły następujące odpowiedzi:

• 18 osób zgłosiło się ze względu na osobiste zainteresowanie tematem,
• 8 osób zgłosiło się ze względu na udział szkoły/uczelni w projekcie.

Informacje o projekcie:
12 osób dowiedziało się o projekcie dzięki informacji wysłanej do szkół, 1 osoba dzięki stronie internetowej konkursu, 3 osoby dzięki informacjom ze strony internetowej Kuratorium Oświaty, pozostałe 12 osób dzięki informacjom z innych portali m.in. www.ngo.pl, www.pah.org.pl.
Przygotowane przed spotkaniem materiały informacyjne (regulamin, formularz, ulotki informacyjne) dla żadnego z uczestników nie wydały się niejasne, przez większość uczestników zostały uznane za wystarczające (24) lub za wyczerpujące (4).

Konferencja szkoleniowa:
Pod względem merytorycznym i organizacyjnym konferencja została oceniona dobrze. Informacje dotyczące celów projektu i jego dalszego przebiegu 26 osób uznało za satysfakcjonujące, 2 wskazały na niejasność przedstawionego harmonogramu.
1/3 obecnych osób brała już udział w podobnych projektach, np. „Przywróćmy pamięć”.
Ogólne podsumowanie spotkania zawierało się w odpowiedzi na pytania zamknięte, gdzie w skali 1-5 należało ocenić następujące kwestie: celowość projektu (średnia ocena 4,25), przydatność otrzymanych materiałów (3,6), merytoryczny poziom wykładów i warsztatów (4,6) oraz możliwość wykorzystania informacji nabytych w czasie konferencji w praktyce zawodowej (4,25).

Konkurs na scenariusz lekcji „ Świat bez granic?”:

Informacja o konkursie na autorski scenariusz lekcji „Świat bez granic?” zamieszczona była na stronach internetowych Stowarzyszenia Willa Decjusza, partnerów projektu, kuratoriów oświaty i organizacji pozarządowych.
Do konkursu zgłosiło się 98 osób – nauczycieli gimnazjalnych oraz studentów wyższych uczelni (92 osoby z Małopolski, 2 osoby z Dolnego Śląska i 4 osoby z Podkarpacia). Do oceny dopuszczonych zostało 59 prac spełniających wymogi formalne.

W dniu 20 lutego 2008 roku jury w składzie:
Sylwia Gajownik – Fundacja Kultury Chrześcijańskiej Znak, Łukasz Karpiel – Instytut Politologii Akademii Pedagogicznej w Krakowie, Dominika Kasprowicz – Instytut Politologii Akademii Pedagogicznej w Krakowie, Katarzyna Kopff-Muszyńska – Instytut Europeistyki Uniwersytetu Jagiellońskiego,
w oparciu o następujące kryteria:
zgodność z tematyką konkursu, dostosowanie scenariusza do potrzeb i możliwości odbiorcy, konstrukcja scenariusza, innowacyjność w doborze środków dydaktycznych i metod, autorski wymiar scenariusza.
spośród 98 nadesłanych na konkurs prac wyłoniło 10 laureatów konkursu oraz przyznało 2 wyróżnienia.

Laureaci:

• Kinga Majchrzak (studentka Instytutu Politologii Akademii Pedagogicznej w Krakowie) – „Dlaczego wybieramy inny kraj? Polonia. Mniejszości narodowe i etniczne w Polsce”,
• Andrzej Mizera (nauczyciel Gimnazjum nr 4 w Tarnowie) – „Igrzyska? Nie dla Tybetu”,
• Alicja Piegdoń (nauczycielka Gimnazjum w Jasienicy Rosielnej) – „Migracje jako efekt rodzących się konfliktów”,
• Małgorzata Smółka (studentka Instytutu Biologii Akademii Pedagogicznej w Krakowie) – „Świat bez granic?”,
• Anna Taczanowska (studentka Instytutu Politologii Akademii Pedagogicznej w Krakowie) – „Świat bez granic? Kapitał ludzki – przyczyny, możliwości i skutki migracji”,
• Jolanta Trzebniak (nauczycielka Chrześcijańskiej Szkoły Podstawowej i Gimnazjum „Arka” we Wrocławiu) – „Problem uchodźców w Polsce”,
• Anna Tylek (studentka Instytutu Filozofii i Socjologii Akademii Pedagogicznej w Krakowie) – „Świat bez granic?”,
• Małgorzata Wojnarowska (nauczycielka Gimnazjum im. Kazimierza Wielkiego w Wieliczce) – „Powstawanie stereotypów i uprzedzeń”,
• Mateusz Ziomber (student Instytutu Politologii Akademii Pedagogicznej w Krakowie)
  – „Świat bez granic? Rasizm, ksenofobia a ochrona praw człowieka”,
• Dorota Żaba (studentka Międzywydziałowego Instytutu Bioetyki Papieskiej Akademii Teologicznej w Krakowie) – „Współczesna różnorodność kulturowa, czyli czy Europie grozi los Wieży Babel?”.

Wyróżnienia:

• Anna Branas i Barbara Koszyk (nauczycielki Gimnazjum w Uściu Gorlickim)
  – „Europa bez granic – moja postawa w wielokulturowym społeczeństwie”,
• Edyta Franczak (studentka Instytutu Politologii Akademii Pedagogicznej w Krakowie) – „Świat bez granic? Problemy przekraczania barier wielokulturowych”.

Na podstawie nagrodzonych prac laureaci – we współpracy merytorycznej z trenerami – opracowali ostateczne scenariusze lekcji, przewidziane do realizacji podczas zajęć w wybranych szkołach.

Wnioski
Praca nad przygotowaniem scenariuszy lekcji stanowiła dla ich autorów możliwość twórczego rozwoju ukierunkowanego na doskonalenie aktywnych metod przekazywania wiedzy. Duże zainteresowanie konkursem świadczy o znaczeniu, jakie przykładane jest przez środowisko nauczycielskie do kształtowania postaw młodego pokolenia oraz uznaniu metod interakcyjnych jako efektywnej drogi realizacji tego zadania. Liczba nadesłanych prac pozwala równocześnie wyciągnąć wniosek o wciąż dużym zapotrzebowaniu na tego typu inicjatywy oraz ważnej roli, którą mają do spełnienia organizacje pozarządowe stające się często jedynym impulsem wyzwalającym kreatywność środowiska nauczycielskiego.